Onderwijs is dood, leve het onderwijs!
De afgelopen tijd zijn we op het werk (ik ben docent Informatica op Saxion Hogeschool) druk bezig met allerlei hervormingen van het onderwijs. Daardoor leeft dat onderwerp ineens behoorlijk bij mij en ben ik regelmatig erover aan ‘t sparren (leuteren, zwetsen, hoe je ‘t noemen wilt) met een collega. Dat is een goede manier om zelf je eigen visie scherper te krijgen. En hier is ie dan: De visie van Ruud. Nou ja, deels…
De titel van dit stuk klinkt wat droevig en ergens is het dat ook wel. Ik heb sterk het gevoel dat het onderwijs in zijn huidige vorm zijn beste tijd gehad heeft. En dan doel ik niet alleen op wat wij op Saxion toevallig doen, maar onderwijs in zijn algemeenheid. Van middelbare scholen tot HBO instellingen.
Sinds een tijdje heb ik het gevoel dat het onderwijs in Nederland de binding met de doelgroep steeds verder kwijtraakt. Dat is vrij simpel te verklaren door de vergrijzing die ook in het onderwijs gestaag toeneemt. Het probleem zit hem niet alleen in docenten die “hun tijd uitzitten” tot hun pensioen, daar zijn er ongetwijfeld wat van, maar vooral in de generatiekloof. Wij HBO docenten(en ik ben weliswaar een jonge docent, maar voel me me al oud 
) raken steeds meer het contact met de doelgroep kwijt. Wat houd de jongeren van tegenwoordig bezig? Wat beweegt hen om überhaupt op school te komen, of juist niet? Zit daar een diepere gedachte achter of doen ze het alleen omdat het dan van pa en ma moet? Wat drijft hen? Wat willen ze worden? Denken ze na over hun toekomst en zo ja, wat denken ze dan? Waar ligt hun passie? En zo kan ik nog wel even aan de gang blijven. We weten het niet meer… En het erge is dat ik bij ons studenten zie vertrekken waarvan ik het gevoel heb dat daar echt wel potentie in zat, maar het er niet uit kwam…
Een tijdje geleden kwam ik een praatje tegen van ene Robert van Hoesel over zijn visie op het fenomeen school tegen. Je zou het praatje eens moeten kijken en proberen er onbevooroordeeld in te stappen. Je kunt na afloop tot de conclusie komen dat Robert een bijdehand joch is dat meent dat hij ons eens even moet vertellen dat het onderwijs bagger is en dat hij goed is. Je kunt ‘m ook zien als een jongen die weet wat ie wil en dat aan ons duidelijk probeert te maken. Ik vind vooral dat laatste bewonderenswaardig. Hoeveel jongeren zijn er die een praatje durven houden over zo’n onderwerp? Hoeveel jongeren gaan hun dromen achterna? Hoeveel jongeren doen ECHT wat ze leuk vinden? Die Robert Van Hoesel komt er wel, al zal het niet aan school te danken zijn.
Als ik kijk naar mezelf heb ik een leuke studie Informatica gedaan, maar zou achteraf de keuze denk ik niet weer gemaakt hebben. Techniek is leuk, maar niet zo leuk om er dag in dag uit uitsluitend mee bezig te zijn. Ik wilde meer: Mensen vertellen over techniek, mensen bewegen om mooie dingen te maken, enzovoorts. Kortom: Ik ben maar docent geworden. Jullie willen niet weten hoe vaak ik gehoord heb dat het bedrijfsleven toch echt veel beter is. Vaak zonder enige onderbouwing, maar toch. Je kon er meer verdienen, auto’s van de zaak krijgen, etc. En kijk mij nu: Ambtenaar, wonend op kruipafstand van het werk en regelmatig mopperend over de bureaucratie. En waarom? Omdat ik mijn droom achterna ging: Docent worden.
Het verhaal wat ik probeer te vertellen is dat we veel meer moeten zoeken naar de potentie van de jeugd. Ik ben er van overtuigd dat er een enorme potentie in zit…, meer dan ooit misschien wel. De wereld ligt binnen handbereik: je hebt alles om handen om succesvol te worden en je droom te volgen. Toch doen maar weinigen het… Aan ons, docenten, de schone taak om ze zover te krijgen dat ze dat wel doen. Ze alle ruimte geven om te ontplooien en dat doe je denk ik niet door ze regelmatig 1,5 uur in een hok te stoppen en ze te vertellen wat jij, als docent, allemaal wel niet weet. Dat doe je door ze ermee aan de slag te laten, succes ervaren, maar ook blunders laten begaan. Doen, doen, doen! En als docent dien je ze te inspireren en te stimuleren. Studenten hebben daar een soort sensor voor: Die voelen feilloos aan of je echt weet waar het over gaat en echt alles meent wat je zegt of dat je maar kletst.
Concreet ben ik er nog niet helemaal uit waar mijns inziens het onderwijs naar toe moet. Wel ben ik er over uit dat ik heilig geloof in echte problemen en echte oplossingen. Geen door docenten opgezette casussen, maar echte problemen. Waarom niet een docent samen met een groep studenten de hort op sturen om samen met hen een project te gaan doen? Even buiten alle financiële en organisatorische rompslomp lijkt me dat geweldig! Co-creatie noemen ze dat met een duur woord: Samen werken met aan studenten aan echte opdrachten. Het lijkt me super en ik denk dat je dit zelfs met bijvoorbeeld eerstejaars HBO-ers zou kunnen gaan doen. We roepen te vaak dat ze iets niet kunnen, terwijl ik ervan overtuigd ben dat mensen veel meer kunnen dan ze nu doen. De enige voorwaarde is dan dat ze het ECHT willen en dat het ook echt nut heeft wat ze doen. En dat ze weten waar ze naar toe werken.
Veel concreter wordt het voor nu niet. Ik heb nog een boek liggen (Generatie Einstein) waarin uitvoerig stilgestaan wordt bij de huidige generatie waar ik dag in dag uit volop mee mag werken. Daarnaast zal ik ongetwijfeld de komende tijd hernieuwde inzichten krijgen en juist dat maakt mijn werk zo leuk. En de slogan “Verbeter de wereld, begin bij jezelf” is ook op mij van toepassing. Helaas heb ik niet altijd alle middelen ervoor, maar waar het kan doe ik het.
Ik geloof er nog wel in (dat klinkt cynisch), in dat onderwijs, maar dan moeten we wel een hele andere insteek kiezen in Nederland. Ik ben benieuwd of ons dat lukt… Aan mij zal het niet liggen…
Voel jij de behoefte om te reageren? Doen! Dat kan hieronder
18 Comments
Leave a comment
Blog Categories
Kalender
Recente reacties
- Ruud Greven on Iets met computers
- Koen on Iets met computers
- Ruud Greven on Infobesitas
- Berend on Infobesitas
- Tobias on Infobesitas
[New Post] Onderwijs is dood, leve het onderwijs! – http://blog.vanruud.nl/2011/01/31/onderw...
via Twitoaster
@ruudgreven goed stuk!
via Twitoaster
Al gelezen? Zo niet, doen! #zelfpromotie
RT @ruudgreven [New Post] Onderwijs is dood, leve het onderwijs! – http://blog.vanruud.nl/2011/01/31/onderw...
via Twitoaster
@ruudgreven Goed stuk schrijfwerk Ruud
via Twitoaster
@aron_kool dankje
via Twitoaster
Leuk Ruud!
Ik ben er voor mezelf ook nog niet helemaal uit hoe dat zit met het onderwijs…
Mij gaat het, tot nu toe, wel goed af… Dus wat dat betreft heb ik vrij weinig reden om te klagen…
Ik hoop via jou een beetje op de hoogte te blijven!
Leuk stuk Ruud. Het sluit goed aan op mijn ervaring met het HBO onderwijs.
Het antwoord op je vraag, waar moet het naar toe?
Intrinsieke motivatie! Eens een student weet hoe hij intrinsiek gemotiveerd is kan hij veel meer bereiken. Daar ligt de taak van het onderwijs. Veel studenten weten nog niet hoe zij ontrinsiek gemotiveerd zijn. Het onderwijs moet hier serieus op inzetten en studenten de middelen bieden om hier achter te komen.
Het gaat er tenslotte niet om wat je doet, maar waarom je het doet.
Erg lastig dit. Ik heb zelf eigenlijk geen idee hoe het zou moeten, maar Doen doen doen! is te simpel, je hebt in ieder geval kennis nodig om te ‘Doen doen doen!’ en volgens mij krijg je die kennis toch echt vooral door 1,5 uur in een college te gaan zitten.
Wel denk ik dat je veel kunt leren van zelf doen en vooral wat anderen aan het doen zijn, je hoort zeker vaak wat interessante projecten, knutselwerken, etc. voorbij komen als je gewoon bij Syntaxis zit.
Het punt is dat ik ooit eens geleerd hebt dat ongeveer 20% van wat je verteld tijdens een college niet blijft hangen. Ik heb het gevoel dat dat anders kan. Hoe weet ik niet…
En ja, je moet een beetje basiskennis hebben, maar vraag me af of dat niet wat overrated. Hoe leren al die studenten bijvoorbeeld World Of Warcraft? (tutorials? En daarna gewoon doen?). Hoe leerde je lezen en schrijven? Dat was denk ik een vrij practische insteek.
Maar ja, bottom-line is dat ik er nog niet uit ben…
Helder stukje Ruud! Bij gaat het prima zoals het nu is, maar je hebt wel gelijk over die echte problemen. Dat is veel leuker om te doen dan een opgezet dingetje
^^
Mooi stuk! Met de onderwijs visie ben ik eens. Al zijn er ook voors om anderhalf uur in een hok zitten om te luisteren. Je leert er veel theorie van. Maar de praktijk is vaak zoek het maar uit en het idee heerst dat de meeste docenten binnen een hokje denken. Andere oplossingen worden vaak niet gezien door docenten. Misschien zit er voor docenten wel de grootste uitdaging erin om buiten de eigen hokjes te denken. Op die manier moeten docenten wel meer naar de studenten kijken. Vaak zou het inderdaad denk ik leuk zijn als een docent met de wereld van een student meegaat en daar ook in meewerkt. Ga eropuit! leer nieuwe dingen. zeker in deze maatschappij en alle vernieuwingen in de ict wereld lijkt me dat een mooi punt. En heeft er iemand ooit gezegd dat docenten niet net als de studenten kunnen leren? Waarom niet gezamenlijk? De studenten zoeken en werken een idee uit en de docent, begeleid en helpt met het vinden van mogelijke oplossingen door ervaring. Er zou dan een soort symbiose toestand bestaan. Ik denk inderdaad dat studenten best meer kunnen en willen doen. Het moet alleen wel aansluiting vinden in de belevingswerelden.
Ik zal me voorzichtig uitdrukken.
Hallelujah!
Mooie Wake up call.
Mag ik je van harte uitnodigen voor de Dag van de Chaorde.
Ik zal je persoonlijk in de watten leggen.
Neem je leukste studenten mee!
http://www.facebook.com/event.php?eid=145349202189357
groet,
Guido Crolla
@Denkbeeldhouwer
Prima inhoudelijk stuk. Ben het helemaal eens met je. Het zou ons als professionals sieren als we meer zouden horen wat onze doelgroep zegt en wilden zien wat we daarmee zouden kunnen!
Ik heb weleens gedacht aan een forum docenten, leerlingen, studenten waar de hotspots worden benoemd en ook werkelijk iets met de input wordt gedaan.
Hoi Ruud,
Ben het helemaal met je eens. De beleving van kinderen, leerlingen en studenten sluit niet aan bij de manier waarop het onderwijs momenteel wordt vormgegeven.
In ons geval zouden we moeten kijken naar IT en Media als pijlers van het onderwijs, want dan zit je in hun belevingswereld. Ik leef met het idee om hier een afstudeerspecialisatie van te maken voor onze studenten. Bij deze nodig ik je uit voor ideeen.
Groet, bas olde Hampsink.
Ik ben 20, ben een zelfstandig ondernemer en doe hiernaast ook een studie. Dit wil zeggen, in september ben ik met een HBO studie Technische Informatie begonnen aan het Saxion. Ikzelf kom van het MBO en wist dus bij voorbaat dat dit een pittige studie zou worden. Ik heb het niet gehaald. Ik ben voortijdig gestopt om een negatief bindend studieadvies te ontlopen, in de tussentijd mijn zaakjes op orde te krijgen (bijlessen wiskunde, Java en oriënteren in microcontrollers).
Ik ben het deels met Ruud eens. Ik heb ook mijn klas gemerkt dat iedereen het allemaal maar wist. Niet naar wiskunde gaan want dat kan ik allemaal wel. En ondertussen al informeren hoe het zat met de vrijstelling voor stage in de 3e. Want hoe fijn zou het zijn als je een half jaartje gratis StuFi zou krijgen zonder iets te doen.
Aan de andere kant, er waren ook een boel mensen die d.m.v. zelfstudie al een boel Java kennis had opgebouwd, of die thuis hobbymatig al met microcontrollers in de weer waren. Dit was in mijn ogen toch de grootste groep. Deze waren gemotiveerd en wilden hard werken om de andere vakken ook te halen.
Ik heb zelf zoals ik zei een MBO “opleidng” gedaan. Dit was een 4 jarige opleiding. Toen ik begon aan de opleiding werd er vermeld dat het mogelijk was om de “opleiding” in drie jaar te doen. Ik heb het direct aangevraagd omdat ik zelf al jaren mijn eigen computer in elkaar knutselde, en met serverbeheer bezig was. Ik was te vroeg met aanvragen zei de school. Ik moest de opleiding een half jaar bekijken, en dan kon ik pas versnelling krijgen. Ik heb een half jaar “uitgezeten” en heb het weer aangevraagd. “Nee, je bent te laat met aanvragen, dat had je in het begin van het jaar moeten doen”. Dit was pas het begin. Hierna zijn er nog tal van dingen voorgekomen waardoor mijn motivatie en wantrouwen tegen de school en “het systeem” alleen maar zijn gegroeid. Zo ben ik na 2 jaar nog eens beschuldigd van plagiaat van een werkstuk waar ik voor de verandering eens echt mijn best op had gedaan. “Dit heb je door een HBO-er laten maken” zeiden ze. Ik moest hem opnieuw maken. Mijn weerwoord had geen zin. Ik kon immers niet aantonen dat ik hem zelf had gemaakt.
Misschien is mijn situatie uitzonderlijk maar dat is dat filmpje van Robert van Hoesel denk ik ook. Hij komt op me over als iemand die het allemaal maar beter weet en met zijn 17-jarige hoofd even komt vertellen hoe het allemaal moet. Die arrogantie mag wel wat minder. Hij doet wat hij leuk vind, dat respecteer ik, maar hij hoeft het hele onderwijs niet af te schepen als nutteloos tijdverdrijf. Dat kan zelfs ik zien, en ik heb heel wat tijd verdaan op school.
Nou moet ik wel zeggen, ik ben naar het HBO gegaan en dacht NU ga ik een nieuwe start maken. De leraren op het MBO waren nutteloos, maar dat zijn niet alle leraren. En ik had gelijk. De leraren op het Saxion wilden me helpen, begeleiden en moeite voor me doen. Ze vroegen alleen wel er voor terug dat je je inzetten. Een eerlijke deal lijkt mij zo. Helaas was de omschakeling van het MBO naar het HBO iets te groot voor mij. Ik kon mij er niet direct op zetten om huiswerk te maken. Ik had daar +/- zo`n 3 maand voor nodig. Hierna had ik dus een achterstand opgelopen en kon ik het niet meer bijbenen en heb daarom besloten om voortijdig mijn studie te stoppen om een negatief bindend studieadvies te voorkomen. Ik schrijf me voor volgend jaar weer in voor dezelfde studie. Maar dan ga ik het wel halen.
Oja, ik ben ook nog ondernemer, dat doe ik naast mijn studie. Dat is nu natuurlijk op de voorgrond gekomen. De jongen uit het filmpje loopt er iets te veel mee te pochen dat hij ook een “ondernemer” is. Hij vind zichzelf nu heel wat nu hij het ook is. Of hij er komt weet ik niet. Als ondernemer moet je ook veel samen kunnen werken met je klanten. De klant is immers koning. Met een arrogante houding kom je niet ver.
Voor degene die het hele verhaal heeft gelezen: Respect en bedankt voor het aanhoren
Poeh, flink verhaal Koen. Bedankt voor deze uitgebreide bijdrage
Mooi stuk Ruud! Zeker het geval!!!
Het credo: ‘de studenten zijn lui, laks en willen niet’ moet van tafel. Hand in eigen boezem, docenten kunnen proberen nu eerst eens mee te komen in de belevingswereld van deze generatie die je helpt om over (ongeveer) 4 jaar een arbeidsmarkt in te stromen die dan waarschijnlijk ook wel weer gewijzigd is en dus ook die belevingen niet meer zijn wat ze waren.
Bekijk ook: http://www.leervlak.nl/index.php/visie/onderwijshervormingen-in-finland-teach-less-learn-more.html
Mooi stuk, 20 jaar lang zwoegen en dan niet eens een fatsoenlijk baantje.